پیش‌زمینه: شناخت بیماریهای شایع در بین روستاییان به لحاظ نوع بیماری و بر اساس سن و جنس می‌تواند کمک مؤثری در برنامه‌ریزی‌های آموزشی و جهت‌گیری‌های کلان بهداشتی داشته باشد. هدف مطالعه حاضر، به دست آوردن الگوی فراوانی بیماری‌ها بر اساس طبقه‌بندی ICD10 در مرکز معین بیمه روستایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، بود.
روش‌ها: در این مطالعه توصیفی مقطعی، کلیه بیمه‌شدگان روستایی مراجعه‌کننده به مرکز معین بیمه روستایی استان خراسان رضوی در طی سالهای 1388 و 1389 که دسترسی به پزشک خانواده خود نداشتند و نیاز به ویزیت پزشک و یا ارجاع به متخصص داشتند مورد مطالعه قرار گرفتند. مشخصات فردی بیماران و تشخیص اولیه بیماری آنها براساس طبقه‌بندی ICD10 در نرم‌افزار طراحی‌شده ثبت شد.
یافته‌ها: در طول مطالعه، 26999 نفر به پزشک مستقر در مرکز مراجعه نمودند که از این تعداد 15671 نفر (58%) زن بودند. در بین گروههای سنی کمترین تعداد مراجعات مربوط به گروه سنی 12-6 سال با 835 مورد (3%) و بیشترین مراجعات مربوط به گروه سنی 60 سال به بالا با 6015 مورد (22.3%) بود. از لحاظ گروه‌بندی بیماری‌ها، بیشترین فراوانی مربوط به بیماری‌های دستگاه گوارش (13.7%)، بیماریهای اسکلتی- عضلانی (13.7%) و بیماری‌های قلبی و عروقی (11.4%) و کمترین فراوانی مربوط به بیماری‌های خون و ژنتیک (1.2%) بود. در بین مردان، بیماریهای اسکلتی - عضلانی (14.4%) شایعترین و بیماریهای زنان (0.2%) دارای کمترین فراوانی بودند. در بین زنان، بیشترین مراجعه مربوط به بیماری‌های زنان (18.6%) و کمترین مراجعه در زمینه حوادث (0.9%) بود.
نتیجه‌گیری: نتایج بدست‌آمده در مطالعه حاضر حاکی از لزوم اجرای نظام مراقبت بیماریهای غیرواگیر، توجه به ریسک فاکتورهای بیماریها، لزوم آموزش در خصوص اصلاح شیوه زندگی مردم و حفظ شیوه های سالم زندگی مرسوم در جمعیت روستایی و اصلاح برنامه درسی دانشجویان پزشکی بر اساس بیماری‌های شایعتر است.