پیش‌زمینه: مراکز معین بیمه روستایی با هدف راهنمایی و خدمت‌رسانی به بیمه‌شدگان روستایی در شهرها ایجاد شده‌اند. هدف از انجام پژوهش حاضر، بررسی علل مراجعه بیمه‌شدگان روستایی به مرکز معین بیمه روستایی استان خراسان رضوی در طی سالهای 1388 و 1389 بود.
روش‌ها: در این پژوهش توصیفی، خصوصیات فردی و علل مراجعه روستاییانی که در سالهای 1388 و 1389 به مرکز معین بیمه‌روستایی استان خراسان رضوی مراجعه نموده بودند، از نرم‌افزار پذیرش بیماران استخراج و مورد مطالعه قرار گرفت.
یافته‌ها: درطی 2 سال،69580 نفر به مرکز معین بیمه روستایی مراجعه نمودند که بیش از نیمی از آنها (54%) زن بودند. از این تعداد، اکثریت افراد (30826 نفر، 44.3%) کسانی بودند که علی‌رغم رعایت کردن نظام ارجاع و داشتن مهر ارجاع پزشک خانواده خود بدلیل عدم پذیرش توسط سطح 2، مجبور به مراجعه به پزشک خانواده مستقر در مرکز معین بیمه روستایی جهت مهر زدن مجدد برگه بعدی دفترچه بیمه خود شده بودند. در مرتبه بعد، افرادی قرار گرفتند که جهت مراجعه به متخصص و ممهور نمودن دفترچه خود خارج از سیستم ارجاع مراجعه نموده بودند (20971 نفر، 30.1%). 5020 نفر از بیماران (7.2%) افرادی بودند که در زمان حضور در شهر نیاز به بستری در بیمارستان پیدا کرده بودند و نیاز به مهر ارجاع داشتند. 902 بیمار (1.3%) نیز به درخواست و طبق نگرش خودشان برای دریافت مهر جهت بستری شدن در بیمارستان مراجعه کرده بودند که پس از بررسی بیشتر جهت درمان سطح 1 راهنمایی یا به متخصص مربوطه معرفی شدند. 226 بیمار (0.3%) نیز در وهله اول تنها به خدمات سطح 1 نیاز داشتند.
نتیجه‌گیری: جهت کاهش مواردی که برخلاف نظام ارجاع توسط سطح 2 پذیرش نمی‌شوند، اطلاع‌رسانی دقیق، آموزش و هماهنگی‌های درون‌بخشی و بین‌بخشی ضروری است. برای کاهش مراجعات غیرضروری روستاییان به متخصصین نیز آموزش و آگاهی‌رسانی به بیمه‌شدگان روستایی درمورد نظام ارجاع و نحوه صحیح استفاده از دفترچه بیمه لازم به نظر می‌رسد.